Hoe kweek je de lekkerste tomaten?

Hoe kweek je de lekkerste tomaten?

Er gaat niets boven een tomaat die je zelf hebt gekweekt en die je rechtstreeks van de plant opeet. Sappig, vol van smaak en precies rijp. Dat is voor mij de echte smaak van een tomaat.

Maar hoe kweek je nu de lekkerste tomaten?

Het begint met het juiste tomatenras, maar

daarmee ben je er nog niet. Ook de hoeveelheid zon, de bodem, bemesting, watergift en het moment waarop je de tomaat oogst hebben invloed op de smaak.

Ik kweek al jarenlang tomaten en heb in de loop der jaren heel wat verschillende rassen geprobeerd. In deze blog vertel ik je wat ik zelf doe om tomaten met zoveel mogelijk smaak te kweken.

Wat maakt een tomaat lekkerst?

Kies het juiste tomatenras

Plant tomaten op een zonnige plek

Geef tomaten organische bemesting

Met water geven smaak beïnvloeden

Tomaten aan de plant laten rijpen

Hoe tomaten bewaren?

De lekkerste tomaat voor iedereen bestaat niet, omdat smaak heel persoonlijk is. De één houdt van een extreem zoete cherrytomaat, terwijl de ander juist valt voor een tomaat met wat meer zuur en een krachtige, hartige smaak.

Zo gaat mijn voorkeur uit naar zeer zoete tomaten met een stevige bite en een krachtig tomatenaroma. Mijn vrouw Chantal houdt daarentegen juist van wat meer zuur, een zachte bite en een minder sterk tomatenaroma.

Maar niemand houdt echter van waterige en meelachtige tomaten. Je wilt natuurlijk zoveel mogelijk smaak uit je tomaten halen.

Dit bereik je door de juiste teeltmaatregelen te treffen, zoals:

• Tomaten op een zonnige plek planten
• Zorgen voor goede organische bemesting
• Niet te veel water geven
• Oogsten in het juiste rijpheidstadium

Hoewel deze maatregelen bijdragen aan smaakvolle tomaten, worden de balans tussen zoet en zuur, het tomatenaroma en de bite in veel grotere mate bepaald door het ras.

Het kiezen van een goed smakend tomatenras is de belangrijkste stap op weg naar de lekkerst smakende tomaat.

Het ene tomatenras smaakt nu eenmaal veel beter dan het andere. Je kunt een tomatenplant nog zo goed verzorgen, maar van een ras dat weinig smaak heeft, ga je geen geweldig smakende tomaten oogsten.

Toen ik als zoon van een tomatenkweker ontdekte dat er meer bestond dan alleen rode en ronde tomaten (dit was rond 1990), was een van mijn eerste exotische tomatenrassen de Yellow Pear. Hoewel de peervormige tomaat er geweldig uitzag, was de smaak erg flauw en melerig. Dat viel me toen behoorlijk tegen.

Gelukkig heeft me dat er niet van weerhouden om in de loop der jaren veel meer verschillende tomatenrassen te proberen.

Dit zijn een aantal rassen die ik zelf erg smaakvol vind:

Cherrytomaten

Zasweet – zeer zoet, sappig en met een bloemige nasmaak. Mijn persoonlijke favoriet.

Candy Sweet Icicle – een krachtige zoet-zure smaak. Het is een cocktailtomaat met een bijzonder uiterlijk.

Sweet King – een compacte plant (ideaal voor kleine tuin), vol met zeer zoete en sappige pruimcherrytomaten.

Sweet Survivor – een zoete en stevige romacherrytomaat met een heel lekker tomatenaroma. Heerlijk om zo uit de hand te eten. Doet het ook buiten erg goed.

Ronde en pruimtomaten

Arancia – een smaakvolle oranje tomaat met een mooie zoet-zure balans. Favoriet van mijn jongste zoon Finn.

Rondobella – wat mij betreft de smaakvolste gewone rode tomaat, die bovendien geschikt is voor de buitenteelt.

De Barao – een pruimtomaat met een goede, kruidige smaak en een hoge productie. Ook heel geschikt voor buiten.

Vleestomaten

Amethyst Jewel – een kleurrijke vleestomaat met een rijk en bijzonder tomatenaroma.

Old German – een van de zoetste en smaakvolste vleestomaten die ik heb geproefd. De productie is wel echt laag.

Ik heb een blog geschreven over mijn 10 favoriete tomatenrassen. Hierbij kijk ik niet alleen naar smaak, maar ook naar productie, plantgezondheid en bijzonderheid.

Tomaten houden van zonlicht. Kies daarom een zonnige locatie in je tuin waar de tomaten minstens 6 tot 8 uur direct zonlicht per dag ontvangen.

Zonlicht is essentieel voor de fotosynthese, waarbij suikers worden geproduceerd. Hoe meer suikers de plant maakt, hoe meer suikers uiteindelijk beschikbaar zijn voor de vruchten. Dit draagt bij aan hun zoetheid en smaak. Tomatenplanten die in de schaduw groeien, maken vaak grote bladeren en kleinere, waterige tomaten.

Een kas of buiten maakt voor de smaak niet veel verschil. Hoewel je de watergift in een kas beter kunt sturen, kunnen tomatenplanten die buiten groeien ook een zeer goede smaak ontwikkelen is mijn ervaring. Ik denk dat dit mede komt doordat het buiten meer waait en de planten daardoor meer verdampen. Hierdoor nemen ze mogelijk ook meer voedingsstoffen op.

Tomatenplanten houden van voeding en gebruiken veel voedingsstoffen voor hun groei. Met bemesting breng je mineralen in de grond die de plant nodig heeft om gezond te groeien. Die voedingsstoffen stopt de tomatenplant ook in zijn vruchten en dat proef je!

Mijn ervaring is dat veel mensen niet genoeg bemesten of zelfs helemaal niet bemesten. Maar zelf leef ik ook niet op alleen water en gaan er ook een heleboel boterhammen in. 😉 En wat voor mij geldt, geldt ook voor een tomatenplant.

Dus goed bemesten, als je smaakvolle tomaten wilt kunnen oogsten!



Zelf kies ik altijd voor organische mest. Op onze kwekerij hebben we proeven gedaan met tomatenplanten die met kunstmest of organische meststoffen werden bemest. De tomatenplanten die uitsluitend met organische mest waren bemest, smaakten duidelijk beter.

Wil je weten hoe ik mijn tomaten bemest en hoe ik zorg voor een gezonde bodem? Lees dan mijn uitgebreide blog:

Met water geven beïnvloed je de groei van de tomatenplant op twee manieren.

Direct: De plant heeft makkelijk water tot zijn beschikking en zal zijn vruchten wat meer vullen met water, waardoor ze groter worden. Het voordeel: meer kilo’s om te oogsten. Het nadeel is dat de suikers in de vrucht worden verdund en de tomaten wateriger worden.

Indirect: Een tomatenplant die makkelijk aan water kan komen, vooral na het aanplanten, gaat zich vegetatief ontwikkelen. Dit betekent dat de plant veel energie (lees: suiker) gaat stoppen in de groei van stengels en bladeren, in de ontwikkeling van de plant zelf. De plant krijgt grote bladeren en dikke, sappige stengels. Hij stopt dan minder energie in de vruchten, die kleiner blijven, maar ook minder suiker bevatten en dus minder zoet smaken.

Tomatenplanten die moeilijk aan water komen, krijgen te maken met droogtestress. Ze willen zich voordat ze doodgaan voortplanten door middel van het zaad uit de tomaten. De planten zullen in dit geval veel energie steken in de aanmaak van vruchten en veel minder in bladeren en stengels. Het gevolg is dat de tomaten meer suikers bevatten en minder water. De tomaten zijn dus zoeter. Dit proces noemen we generatieve groei.

Als kweker kun je met je watergift de tomatenplanten en de smaak van de tomaten dus sterk beïnvloeden.

Wil je weten hoe je tomaten het beste water kunt geven en hoe ik dat zelf doe? Lees dan mijn uitgebreide blog over tomaten watergeven.

Een tomaat die groen wordt geoogst en vervolgens op de fruitschaal rijpt, is qua smaak niet te vergelijken met een tomaat die aan de plant rijp wordt.

Maar waarom eigenlijk?

Tijdens het rijpen gebeurt er van alles in de tomaat. De vrucht verandert van kleur, wordt zachter en er ontstaan allerlei geur- en smaakstoffen. Ook worden zetmeel en andere opgeslagen stoffen omgezet in suikers. Tegelijkertijd verandert de zuurgraad van de vrucht. Al deze veranderingen samen bepalen uiteindelijk hoe een tomaat smaakt.

Een tomaat die aan de plant rijpt, blijft ondertussen verbonden met de plant. Zolang de vrucht nog niet volledig rijp is, krijgt ze via de plant water en voedingsstoffen en kunnen er in de vrucht nog allerlei stoffen worden omgezet die belangrijk zijn voor de uiteindelijke smaak.

Een groene tomaat kan ook buiten de plant rood worden. Dat komt doordat het rijpingsproces na het plukken gewoon doorgaat. De tomaat maakt daarbij onder andere ethyleen aan, een plantenhormoon dat het rijpingsproces aanstuurt.

De tomaat wordt dan wel rood en zacht, maar de smaakontwikkeling verloopt niet helemaal hetzelfde als wanneer de vrucht aan de plant blijft hangen. Bepaalde processen lopen anders of veel minder en dat beïnvloedt de smaak negatief.

Daarom is een aan de plant gerijpte tomaat meestal voller van smaak en vaak zoeter.

🍅 Groen geoogst → narijpen op de fruitschaal: de tomaat wordt wel rijp, maar de smaak is vaak minder vol.



🍅 Aan de plant rijp → daarna oogsten: meer tijd voor de ontwikkeling van suikers, zuren en aroma’s en daardoor een vollere smaak.

Wil je de lekkerste tomaten kweken? Laat ze dan zo lang mogelijk aan de plant hangen. Oogst ze pas wanneer ze hun volledige kleur hebben gekregen en echt rijp zijn.

Hoe en wanneer je tomaten moet oogsten heb ik een blog over geschreven.

Wil je tomaten wat langer bewaren? Bewaar ze dan op een donkere, koele plek van rond de 12 °C. Praktisch gezien is dat meestal een kelder.

De koelkast is met ongeveer 5 tot 7 °C eigenlijk te koud voor tomaten. Uit onderzoek van Wageningen University & Research blijkt dat lage temperaturen de hoeveelheid belangrijke aromastoffen in tomaten sterk kunnen verminderen. Hierdoor gaat een deel van de smaak verloren.

Bij langdurige koude bewaring kunnen bovendien ongewenste smaak- en geurstoffen ontstaan.

Bewaar tomaten daarom liever niet in de koelkast, maar op een koele plek rond de 12 °C. Zo blijven de smaak en kwaliteit beter behouden.